Bir Kayalıklar Uygarlığı, Frig Vadisi

Afyon, Kütahya ve Eskişehir üçgeninde yeralan Frig Vadisi’nde Frig dünyasının kayalara oyularak yapılan muhteşem eserleri yer alıyor.

Frig Vadisi Kütahya-Eskişehir Karayolu’nun 26. kilometresindeki Sabuncupınar’dan başlayıp Ovacık Köyü’ne kadar uzanan bir yer. Vadi, Afyon, Kütahya ve Eskişehir üçgeninde yer alıyor. Üç ilin sınırları içerisinde bulunan bu bölge, yer yer Kapadokya bölgesini andırıyor. Vadi, Kapadokya kadar popüler olmasa da ondan daha bakir olduğu bir gerçek. Frig Vadisi M.Ö. 900-600 yıllarında Frigler, daha sonra Romalılar ve Bizanslılar tarafından kullanılmış.

Bulunduğu eserler bakımından Anadolu’nun en değerli alanlarından biri olan vadide Frig dünyasının kayalardan yansıyan en çarpıcı eserleri yer alıyor. Vadide, Friglerin ana tanrıçası Kibele’ye adanmış açık hava tapınakları, kayalara oyulmuş yüzlerce barınak, gizli geçitler, sarnıç, manastır, şapel denilen küçük kiliseler, ağıllar ve mağaralar bulunuyor. Aynı zamanda doğal zenginlikleriye de ünlüdür yöre. Çok eskiden bile Helen dilinde Küçük Frigya, “Frigya Salutaris” yani sağlıklı Frigya olarak anılırmış.

Bölge nasıl gezilir?

Bölge çok büyük bir alanı kapladığından detaylı gezmek için en az üç güne ihtiyacınız olacaktır. Fakat yöreyi bilen bir rehber eşliğinde daha kısa sürede gezebilirsiniz. İstanbul çıkışlı yapacağınız gezide Eskişehir’den Kütahya’ya oradan da Afyon’a doğru yol alırsanız bölgeyi daha pratik gezmiş olursunuz. Özellikle Ayazini Antik Kenti, Göynüş, Midas- Yazılıkaya Anıtı, Kümbet, Karababa Vadileri, Frig Vadisi’nin en çarpıcı eserleri olarak öne çıkarlar.

Afyon’dan 20 dakika uzaklıktaki Ayazini’de, Kapadokya benzeri kaya oluşumları içinde oyularak yapılmış büyük kilise, mezar odaları ve kaleye rastlanıyor. Doğal kaya yapısı ve peri bacaları son derece ilginç. Bölge, volkanik bir arazi olması nedeniyle kolay işlenebilme özelliğine sahip tüf kayalıklardan oluşuyor. Ayazini'den geri dönüp Eskişehir yoluna devam ettiğinizde birkaç kilometre sonra Göynüş Vadisi tabelasını göreceksiniz Göynüş Vadisi’nde ise 10 metre yüksekliğinde dik kayalar Aslantaş, Yılantaş ve Kibela adına yapılan Maltaş anıtları yer alıyor.

Dünya harikası Midas-Yazılıkaya Anıtı

Afyon-Eskişehir yolunda bugün dünya harikalarından biri olarak kabul edilen Midas-Yazılıkaya Anıtı bulunuyor. Anıt, Frig kaya anıtlarının en görkemlisi, bölgenin ve dünyanın en önemli eşsiz yapıtlarından. Binlerce yıl önce kayalık bir platform üzerine bir tapınağın cephesi biçiminde işlenmiş Midas-Yazılıkaya Anıtı 17 m. yüksekliğinde ve 16.50 m. genişliğinde. Frig kaya mimarisinin zarif örnekleri anıtsal kaya mezarlarında da görülüyor. Bunun en güzel örneği  bölge halkının "Kızlar Manastırı" olarak adlandırdığı Gerdekkaya Anıtı. Volkanik tüf kayalığa oyularak, yekpare bir şekilde işlenmiş iki mezar odalı anıtsal bir kaya mezarı yol üzerinde oldukça etkili görünüyor.

Nasıl Gidilir ?

Frig vadisi Kütahya-Eskişehir-Afyon bölgesinde yer alıyor. Vadi, Kütahya-Eskişehir Karayolu’nun 26. kilometresindeki Sabuncupınar’dan başlayıp Ovacık Köyü’ne kadar uzanan bir yer. Bölgenin önemli bir bölümü Eskişehir'de yer alıyor. Büyük yerleşim yerleri dışında
sadece peri bacası ve Frigya Uygarlığı’nın kalıntılarının olduğu yeri bir gün gibi kısa sürede gezmek isterseniz kesinlikle bir rehbere ihtiyacınız var, unutmayın.

Ne Yenir?

Yöre oldukça zengin bir mutfağa sahip. Çiğ böreğiyle ünlü Eskişehir’de Arapaşı, Kapama, haşhaşlı dolama, Kütahya’da Cimcik ve Gediz güveci, Sıkıcık Çorbası, Tutmaç çorbası, Afyon’da ise özellikle hamur işleri, haşhaşlı ve kaymaklı yiyecekler yöreye has özellikler taşıyor. Özellikle bu yörelerde sıkça yapılan odun fırınında kısık ateşte pişmiş olan güvecin tadına mutlaka bakın.

Nerede Kalınır?

Henüz yeni yeni keşfedilen Frig Vadisi, Kapadokya gibi nitelikli konaklama imkanlarına sahip değil. Kalmak için Kütahya, Afyon ve Eskişehir otellerini önerebiliriz. Eskişehir; Anemon Otel: 0222 340 66 66,  Anadolu Otel: 0222 330 24 15, Porsuk Otel: 0222 230 04 98, Yimpaş Otel: 0222 220 35 70, Büyük Otel: 0222 0231 12 46. Kütahya; Hotas Otel: 0274 224 89 90, Otel Bakırsözer: 0274 224 81 46, Otel Erbaylar: 0274 223 69 60. Afyon; Çakmak Marble Otel: 0272 214 33 00,  Garden Kale Otel: 0 272 214 22 40, Grand Çınar Otel: 0 272 212 35 35.